ภายหลังการผ่าตัดเสริมจมูก อาจพบอาการเลือดซึมเล็กน้อยในช่วง 24–48 ชั่วโมงแรก ซึ่งถือเป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการฟื้นตัวตามปกติของร่างกาย อย่างไรก็ตาม หากมีเลือดออกต่อเนื่องปริมาณมาก หรือไม่สามารถห้ามเลือดได้ด้วยวิธีเบื้องต้น อาจเข้าข่ายภาวะแทรกซ้อนที่ควรได้รับการประเมินจากแพทย์โดยเร็ว ซึ่งบทความนี้ของ Seoul-N Clinic จะมาอธิบายลักษณะของเลือดออกที่อยู่ในเกณฑ์ปกติ และสัญญาณเตือนที่ไม่ควรมองข้าม เพื่อให้ผู้รับบริการสามารถสังเกตอาการได้อย่างเหมาะสม
เลือดออกลักษณะใดที่ถือว่าอยู่ในเกณฑ์ปกติ?
อาการต่อไปนี้สามารถพบได้ในระยะแรกหลังผ่าตัด และโดยทั่วไปไม่ถือว่าเป็นภาวะอันตราย
- มีเลือดซึมเล็กน้อยบริเวณรูจมูกหรือแนวแผลผ่าตัด
- เลือดออกเป็นครั้งคราวในวันแรกหลังผ่าตัด
- ปริมาณเลือดค่อย ๆ ลดลงภายใน 1–2 วัน
ในกรณีดังกล่าว สามารถดูแลตามคำแนะนำของแพทย์ เช่น การประคบเย็นบริเวณรอบจมูก และหลีกเลี่ยงการขยับเยอะๆ หรือ ก้มๆเงยๆบ่อยๆ
กรณีใดที่ถือว่าเลือดออกผิดปกติ?
ควรรีบติดต่อสถานพยาบาลหรือศัลยแพทย์ผู้ดูแล หากพบอาการดังต่อไปนี้
- เลือดไหลต่อเนื่องและไม่หยุด แม้กดห้ามเลือดแล้ว
- มีเลือดออกปริมาณมากจนต้องเปลี่ยนผ้าก๊อซหรือผ้าซับบ่อยครั้ง
- เลือดสดไหลพุ่ง หรือไหลลงคอจำนวนมาก
- มีอาการเวียนศีรษะ หน้ามืด ใจสั่น หรืออ่อนเพลียร่วมด้วย
- มีอาการปวด จมูกบวมตึง หรือกดเจ็บมากผิดปกติ
อาการเหล่านี้อาจสัมพันธ์กับหลอดเลือดที่ยังสมานตัวไม่สมบูรณ์ ภาวะความดันโลหิตสูง หรือการกระทบกระเทือนบริเวณจมูกในช่วงพักฟื้น
สาเหตุที่อาจทำให้เลือดออกไม่หยุดหลังเสริมจมูก
ปัจจัยที่อาจกระตุ้นให้เกิดเลือดออกต่อเนื่อง ได้แก่
- การเพิ่มแรงดันในโพรงจมูก เช่น การสั่งน้ำมูก จามแรง ไอแรง หรือก้มๆเงยๆศีรษะบ่อย
- ภาวะความดันโลหิตสูง
- การรับประทานยาที่มีผลต่อการแข็งตัวของเลือด
- การกระแทกหรือสัมผัสบริเวณจมูกโดยไม่ตั้งใจ
ในบางกรณี อาจเกี่ยวข้องกับภาวะอักเสบหรือภาวะแทรกซ้อนภายใน ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการตรวจวินิจฉัยโดยแพทย์
แนวทางปฏิบัติเบื้องต้นเมื่อมีเลือดออก
หากมีเลือดออกหลังเสริมจมูก ควรปฏิบัติดังนี้
- นั่งตัวตรงและก้มศีรษะเล็กน้อย หลีกเลี่ยงการเงยหน้า
- ใช้ผ้าก๊อซสะอาดซับเลือดบริเวณรูจมูกอย่างนุ่มนวล
- ประคบเย็นบริเวณหน้าผากหรือรอบจมูก โดยหลีกเลี่ยงการกดทับสันจมูกโดยตรง
- งดการขยับเยอะๆ ไอ หรือจามแรงๆ
หากเลือดไม่หยุดภายในระยะเวลาอันสั้น หรือมีปริมาณมากผิดปกติ ควรรีบติดต่อสถานพยาบาลทันทีเพื่อรับการดูแลโดยเร็วที่สุด
เลือดซึมเล็กน้อยหลังการเสริมจมูกสามารถพบได้และมักไม่เป็นอันตรายในระยะแรกของการพักฟื้น อย่างไรก็ตาม เลือดออกที่ต่อเนื่อง ปริมาณมาก หรือมีอาการผิดปกติร่วมด้วย ควรได้รับการประเมินจากแพทย์โดยเร็ว เพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อนและรักษาผลลัพธ์ของการผ่าตัดให้ปลอดภัยในระยะยาว ดังนั้น การปฏิบัติตามคำแนะนำทางการแพทย์อย่างเคร่งครัด และหลีกเลี่ยงพฤติกรรมที่เพิ่มแรงดันภายในโพรงจมูก จะช่วยลดความเสี่ยงของการเกิดเลือดออกผิดปกติได้อย่างมีประสิทธิภาพ